Ochrona oczu przed UV

Okulary przeciwsłoneczne chronią nasze oczy przed nadmiarem światła widzialnego i promieniowania ultrafioletowego.

Gdy do oka dociera wielokrotnie silniejsze światło niż to niezbędne dla dobrego widzenia, to powoduje ono efekt olśnienia, bóle i łzawienie oczu oraz obniżenie percepcji.

Drugim ważnym powodem używania okularów przeciwsłonecznych jest ochrona naszego wzroku przed szkodliwym działaniem promieniowania ultrafioletowego (UV). W dobie wzrastającej świadomości n/t zagrożeń dla skóry, wywoływanych przez promieniowanie ultrafioletowe, temat zagrożeń dla oczu, wywoływanych przez promieniowanie UV i potrzeby ochrony oczu nie jest szerzej znany.Promieniowanie UV może być źródłem groźnych uszkodzeń narządu wzroku, takich jak zaćma korowa, świetlne zapalenie rogówki, zapalenie spojówki, skrzydlik, czerniak i inne.

Promienie ultrafioletowe podzielono ze względu na długość fali i skalę zagrożeń na:

  • UV-A, o najdłuższej fali, odpowiedzialne za opaleniznę i przedwczesne starzenie się skóry,
  • UV-B powodujące poparzenia skóry i najczęściej wiążące się z rakiem skóry i innymi chorobami oczu, jak np. zaćma,
  • UV-C mające najkrótszą długość fali i najgroźniejsze; są one jednak w większości pochłaniane przez warstwę ozonową i nie docierają do powierzchni Ziemi.

Intensywność promieniowania UV zmienia się w ciągu dnia: ogólnie rzecz ujmując, im wyżej słońce jest na niebie, tym większe jest promieniowanie UV. Jednak ta prawidłowość nie odnosi się do ekspozycji oczu na promieniowanie UV.

Ostatnie badania pokazują, że ekspozycja oczu na promienie UV jest większa przed i po południu niż w samo południe. Zwykle chronimy się przed promieniowaniem gdy słońce świeci najmocniej nad naszą głową, ale w przeciwieństwie do skóry, oczy są w bardziej bezpośredniej linii ze słońcem we wczesnych i późnych godzinach południowych.

Światło odbite może spowodować poparzenie oczu. Wysokość nad poziomem morza, góry pokryte śniegiem, piaszczyste plaże i odbijające powierzchnie wody takie jak jeziora, rzeki i morza to czynniki wpływające na najbardziej intensywną ekspozycję na promieniowanie słoneczne.

Nie wszystkie okulary przeciwsłoneczne zapewniają ten sam poziom ochrony przed UV.
Okulary „przeciwsłoneczne” bez filtra UVA i UVB mogą wyrządzić więcej szkód niż nie noszenie okularów w ogóle. Tak się dzieje dlatego, że ciemne okulary „oszukują” źrenicę, która rozszerza się pozwalając wejść większej ilości promieni UV, które uszkadzają siatkówkę i soczewkę oka. Skuteczne okulary przeciwsłoneczne powinny blokować zarówno promieniowanie UVA jak i UVB, podczas gdy większość filtruje jedynie UVB. Okulary z filtrem klasy 1 blokują minimum 90% promieniowania UVA i 99% UVB, a z filtrem klasy 2 – minimum 70% promieniowania UVA i 95% UVB.

Rodzaje soczewek okularów przeciwsłonecznych:

  • barwione (stopień pochłaniania UV zależy od stopnia ich przyciemnienia, pogarszają widzenie w słabych warunkach oświetlenia)
  • fotochromowe (ciemnieją lub rozjaśniają się wraz ze zmianą promieniowania słonecznego)
  • polaryzacyjne (redukują ilość oślepiających odblasków odbitych od gładkich, płaskich powierzchni)

Same okulary przeciwsłoneczne nie blokują całkowitego promieniowania UV, gdyż jego część dociera do oczu z boków okularów. Promienie UV odbijane przez chodnik, trawę, śnieg, piasek i wodę mogą docierać do oczu z boków okularów przeciwsłonecznych, chyba że posiadają one boczne osłony. Peryferyjne promienie UV załamując się na oprawach przedostają się do oka z boków okularów i docierają do rogówki skoncentrowane. Takie zogniskowane, peryferyjne promienie UV są bardziej szkodliwe niż te dochodzące do rogówki frontalnie.

Soczewki kontaktowe z filtrem UV, stosowane jako uzupełnienie okularów przeciwsłonecznych z filtrem UV, zapewniają maksymalną ochronę rogówki, rąbka, spojówki i soczewki oka, ale też w sytuacjach, w których noszenie okularów przeciwsłonecznych jest niepraktyczne.

Właściwe odżywianie także pomaga chronić Twoje oczy przed UV. Luteina zawarta w kapuście włoskiej, szpinaku, brokułach i wielu innych żółtych lub pomarańczowych owocach i warzywach działa jak antyoksydant chroniąc nasze komórki. Zabezpiecza wrażliwe tkanki siatkówki przed dostaniem się szkodliwego światła niebieskiego. Luteina pomaga soczewkom i okularom przeciwsłonecznym z filtrem UV chronić oczy przed UV.